Pravilnik o nastavnom planu I programu za gimnaziju




НазваниеPravilnik o nastavnom planu I programu za gimnaziju
страница8/90
Дата конвертации16.01.2013
Размер5.4 Mb.
ТипДокументы
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   ...   90

Napomena

 

ALBANSKI JEZIK I KNJIŽEVNOST

(PRIRODNO-MATEMATIČKI SMER)

 

I razred

(4 časa nedeljno, 140 časova godišnje)**

SADRŽAJI PROGRAMA

A. KNJIŽEVNOST (oko 80)

I NARODNA (usmena) književnost (18)

Narodna književnost (usmena): pojam, razvoj i osnovne karakteristike; osnovne teme, motivi i ideje u delima albanske i jugoslovenskih narodnih književnosti; međusobni uticaji i usmene i pisane književnosti; rodovi i vrste dela usmene književnosti.

Vrste narodne književnosti

Lirske narodne pesme: uspavanke - Nina nana; Mnogo se voleše devojka i junak; Pozdrav Selu; Pesma novoj godini; Majka oplakuje sina; Doviđenja, druže, doviđenja (albanske narodne pesme); Ljubavni rastanak (srpska narodna pesma).

Epske narodne pesme: osobenosti vrste u stihu - (neistorijska i istorijska): Marttesa e Halilit, Kenga e Emin Durakut (izbor iz epskih stihova iz usmene albanske književnosti): Marko Kraljević ukida svadbarinu i Smrt majke Jugovića (izbor iz srpske epske poezije).

Narodna epika u prozi: Vrste priča: basne, pripovetke, anegdote, legende (izbor).

Epsko-lirska poezija: osobenosti, vrste (balada i romansa), Balade: I ra mjegulla Bujenës, Đerđalez Alija, Çika potureshë; Hasanaginica. Romansa: Aga Imeri.

Napomena: Za obradu usmene književnosti jugoslovenskih naroda predviđena su 3 časa.

II KNJIŽEVNOST STAROG VEKA (4)

Osnovni pojmovi o osobenostima književnosti starog veka.

Homer - Ilijada (šesti pev)

Virgilije - Enejida (odlomak)

Ep o Gilgamešu (odlomak)

III SREDNJOVEKOVNA KNJIŽEVNOST (3)

Počeci pisane književnosti jugoslovenskih naroda, značaj rada Ćirila i Metodija i njihovih učenika - informativno (1)

Sava Nemanjić (sv. Sava): Žitije sv. Simeona (1)

Počeci pismenosti na albanskom jeziku i književnosti (prvi spomenici) (1)

IV HUMANIZAM I RENESANSA (10)

1. Humanizam i renesansa (preporod) u Evropi (3) Dante Alegijeri - Pakao (10 pevanje)

Frančesko Petrarka - Kanconijer (61 spev)

Vilijem Šekspir - Romeo i Julija

2. Humanizam i renesansa u književnosti jugoslovenskih naroda - informativno (1).

Marin Držić - Dundo Maroje (odlomak) (1)

3. Humanizam i renesansa u albanskoj književnosti (2)

Marin Barleti - Istorija Skenderbega (odlomak)

4. Stara albanska književnost (3)

Glavni predstavnici: Buzuku, Lek Matranga, Pjeter Budi, Frang Bardi, Pjeter Bogdani, Djon Nikol Kazazi, Julj Variboba

Istorijski, kulturni i književni značaj dela autora stare književnosti (informativno)

V BAROK, KLASICIZAM, RACIONALIZAM I PROSVETITELJSTVO (7)

Barok, klasicizam racionalizam i prosvetiteljstvo u Evropi (1)

Prosvetiteljstvo u književnosti jugoslovenskih naroda - informativno (1)

Dositej Obradović - Pismo Haralampiju (1)

Prosvetiteljstvo u albanskoj književnosti (2)

Kulturni pokret u Voskopoju u 18. veku: predstavnici: Teodor Kavalioti, Teodor Hadžifilini - Dhanil Hadžiu (prikaz).

Bejtedžijska književnost (2)

Ibrahim Nezimi Sulejman Naibi, Hasan Zuko Kamberi, Muhamet Kučuku - Čami (informativno).

VI ROMANTIZAM (35)

1. Romantizam u evropskoj književnosti (3)

- Dž. G. Bajron: Putovanje Čajlda Harolda (odlomak)

- A. Puškin: Evgenije Onjegin (odlomak)

- Š. Petefi: Sloboda sveta

2. Romantizam u književnosti jugoslovenskih naroda (bitne odlike, značajniji pisci i dela i međusobne veze tih književnosti) (ukupno 13)

Vuk Karadžić: Reformator jezika i sakupljač narodnog stvaralaštva

Branko Radičević: Đački rastanak (odlomak)

Ivan Mažuranić: Smrt Smail-age Čengića

France Prešern: Sonetni venac

Laza Kostić: Santa Marija dela Salute

Đura Jakšić: Otadžbina

3. Romantizam u albanskoj književnosti (3)

- Istorijski, društveni i kulturni uslovi. Značaj Prizrenske lige.

- Kulturna društva, škole, listovi i časopisi na albanskom jeziku. Skupljanje folklora (Thimi Mitko, Zef Jubani) - osvrt

- Predstavnici:

Naum Većiljhardži: (prosvetiteljska i književna delatnost);

Jeronim De Rada: Këngët e Milosaos

Gavril Dara i Riu: Kënga e spresme e Balës

Konstantin Kristoforidi: Rad u oblasti jezika (bukvar, gramatika, rečnik, prevodi) i književnosti (Lov brđana) - osvrt Zef Serembe: "Vjersha" (Pesme) - Prijateljstvo, Mojoj dragi (osvrt).

Naim Frašeri: Život i književno stvaralaštvo. "Bagëti e bujqësi II deo (odlomak); "Lulet e verës" (Život, Srce, Lepota); Istorija Skenderbega (odlomak) - prikaz

Sami Frašeri: kulturna, jezička i književna delatnost (informativno).

Ndre Mjeda: Život i književno stvaralaštvo - "Juvenilia", (odlomak); Životni san, Putnik (osvrt).

Filip Široka: "Zani i zemrës" - Скхо Даллльндуесхе -

Një lules së vyshkun - uvelom cvetu (osvrt).

Ljuiđ Gurakući: "Vjersha" - pesma (izbor)

LEKTIRA 1) (12)

Sofokle: Antigona

Šekspir: Hamlet

Njegoš: Gorski vjenac (2)

Vedat Kokona: Na valovima života

Havzi Suljejmani: Deca moje reke

Sinan Hasani: Vetar i hrast

Vladeta Vuković: Izbor iz poezije (1)

_________________
1) Za obradu jednog dela iz književnosti u domaćoj lektiri planirana su dva časa.

Pojmovi

Na navedenim delima ponavljaju se, proširuju, usvajaju i sistematizuju osnovni književnoteorijski pojmovi.

- Umetnost - pojam, vrste, osobenosti; odnosi među umetnostima. Književna umetnost - pojam, podele, osobenosti. Književni rodovi i vrste. Književno (umetničko) delo - pisac (umetnik) - primalac (čitalac, slušalac, gledalac). Nauka o književnosti - pojmovi (književna kritika, teorija književnosti, istorija književnosti).

- Lirika - pojmovi. Struktura lirske, pesme: tema, motivi, kompozicija, ritmička organizacija, jezik i stil. Lirske vrste u usmenoj i pisanoj književnosti - osnovne odlike (mitološke, obredne, običajne, porodične, posleničke, ljubavne, rodoljubive, opisne, satirične, misaone, elegične, ditiramb, sonet, sonetni venac). Analiza lirske pesme.

- Pesnički jezik - standardni jezik (odnos). Osnovne odlike pesničkog jezika. Epitet, personifikacija, poređenje, kontrast, metafora, hiperbola, gradacija. Ritam glasova, slogova, reči, govornih celina, stihova, strofa; pauze; trohemski i jambski ritam. Stih - vrste. Slik ili rima.

- Epika - pojam. Struktura epskog dela tema, kompozicija, lik, jezik i stil. Epska poezija i proza u usmenoj i pisanoj književnosti - osnovne odlike (epska pesma, ep, mit, legenda, bajka, basna, zagonetka, pripovetka, roman). Analiza epskog dela.

- Lirsko-epska poezija - pojam, osnovne odlike (balada, romansa, poema).

- Drama - pojam. Drama kao književni rod i drugi rodovi (lirika i epika). Drama i pozorište: drama kao književno i scensko delo. Struktura dramskog dela: popis dramskih lica, didaskalije, monolog, dijalog. Kompozicija dramskog dela: dramska radnja, jedinstvo dramske radnje, dramski sukob, dramska napetost. Faze razvoja dramske radnje ekspozicija, zaplet, kulminacija, peripetija, rasplet. Čin, slika, prizor (scena) i dramska situacija. Dramske (scenske) vrste (tragedija, komedija, ostale vrste). Analiza dramskog (scenskog) dela.

- Biografija. Književna kritika i studija, esej.

B. JEZIK (30)

I OPŠTI POJMOVI O JEZIKU

Opšta znanja o jeziku. Jezik kao sistem znakova komunikacije. Razvoj jezika. Kratak istorijat albanskog književnog jezika. Književni i narodni (govorni) jezik.

Fonetika: fonetika i fonologija, glasovi (akustične i artikulacione osobine); podela samoglasnika i grupe samoglasnika književnog albanskog jezika. Podela suglasnika (po mestu artikulacije, načinu tvorbe - formiranja, i dejstvu glasnih žica). Slova albanskog jezika. Fonetski fenomeni albanskog jezika (metafonija, apofonija, diftongizacija, rotacizam, palatalizam, asimilacija, motateza, smanjenje glasova, povećanje glasova). Dužina samoglasnika.

Slog i podela reči na slogove. Akcenat i njegove vrste.

Morfologija: struktura reči - morfeme i njihove vrste (prema tvorbi, temi i obliku).

Gramatičke kategorije različitih rečeničnih delova: Imenica, pridevi, član, zamenice, brojevi i njihove gramatičke kategorije. Glagoli i njihove gramatičke kategorije. Nepromenljivi delovi rečenice.

V KULTURA IZRAŽAVANJA (oko 30)

1. Usmeno izražavanje (oko 14)

Čitanje i kazivanje - nivoi konstatacije, informacije, naracije i identifikacije. Artikulacija glasova, književna akcentuacija, melodija rečenice. Jačina i visina tona; boja glasa; tempo izgovora konverzacionog i umetničkog teksta. Pauza - vrste, funkcija. Naglašavanje reči, grupa reči, rečenica (smisaonice u rečenici, rečeničkom nizu, odeljku i tekstu). Recitovanje odabranih stihova iz programa.

Pričanje o vlastitim i tuđim doživljajima te stvarnim izmišljenim događajima (prema unapred sačinjenom planu; s upotrebom dijaloga i bez dijaloga; hronološko i retrospektivno; u prvom i trećem licu).

Opisivanje predmeta, bića i pojava (prema unapred sačinjenom planu; statički i dinamički opisi; portretisanje; opisivanje enterijera i eksterijera).

Izveštavanje o različitim pojavama i događajima u društveno-političkom, ekonomskom i kulturnom životu škole i društvene zajednice.

Raspravljanje o raznim aktuelnim temama u vezi s programom književnosti i događajima u zemlji i svetu (postavljanje, dokazivanje i potvrđivanje ili odbacivanje teze; prikupljanje, grupisanje i korišćenje činjeničnog materijala, sučeljavanje različitih stavova i gledišta, sudova i ocena; dijaloška i monološka rasprava).

Praćenje književne periodike.

2. Pismeno izražavanje (oko 16)

Uvežbavanje, proširivanje i sistematizovanje znanja i umeća u vezi sa izradom raznih vrsta pismenih sastava (naracija, deskripcija, izveštaj, rasprava).

Osam domaćih pismenih zadataka (čitanje i analiziranje na času). Po dva školska pismena zadatka u polugodištu (jedan čas za izradu i dva časa za usavršavanje zadataka).

Napomena

BUGARSKI JEZIK I KNJIŽEVNOST

Cilj i zadaci

Cilj i zadaci nastave bugarskog jezika su da:

- upoznaju učenike s književnom umetnošću;

- razviju humanističko i književno obrazovanje na najboljim delima bugarske kulturne baštine;

- usavršavaju literaturnu recepciju, razvijaju književni ukus i stvaraju trajne čitalačke navike;

- upućuju učenike na istraživački i kritički odnos prema književnosti i osposobljava ih za samostalno čitanje, doživljavanje, razumevanje, interpretaciji i vrednovanje književnoumetničkih dela;

- obezbeđuju funkcionalna znanja iz istorije književnosti radi boljeg razumevanja i uspešnijeg proučavanja umetničkih tekstova;

- osposobljavaju učenike da se pouzdano služe stručnom literaturom i drugim izvorima saznanja;

- šire saznajne vidike učenika i podstiče ih na kritičko mišljenje i originalna gledišta;

- šire saznajne vidike učenika i podstiče ih na kritičko mišljenje i originalna gledišta;

- vaspitavaju u duhu opšteg humanističkog progresa i na načelu poštovanja čuvanja i bogaćenja kulturne i umetničke baštine, civilizacijskih tekovina i materijalnih dobara u okvirima svetske zajednice;

- uvode učenike u proučavanje jezika kao sistema;

- razviju jezički senzibilitet i izražajne sposobnosti učenika;

- osposobljavaju učenike da teorijska znanja o jezičkim pojavama i pravopisnoj normi uspešno primenjuju u praksi;

- vaspitavaju u duhu jezičke tolerancije prema drugim jezicima i varijantnim osobenostima bugarskog jezika;

- razvijaju umenja u pismenom i usmenom izražavanju;

- podstiču učenike na usavršavanje govorenja, pisanja i čitanja, kao i na negovanje kulture dijaloga;

- osposobljavaju učenike da se uspešno služe raznim oblicima kazivanja i odgovarajućim funkcionalnim stilovima u različitim govornim situacijama.

I razred

(2 časa nedeljno, 70-72 časa godišnje)**

SADRŽAJI PROGRAMA

A. KNJIŽEVNOST (32)

I KNJIŽEVNOST STAROG VEKA (1)

Osnovne informacije o razvoju, vrstama, tematici i osobenostima književnosti starog veka - informativno.

II SREDNJOVEKOVNA KNJIŽEVNOST

(STAROBUGARSKA KNJIŽEVNOST) (8)

Počeci slovenske pismenosti; značaj rada Ćirila i Metodija i njihovih učenika. Najstarija slovenska pisma (glagoljica, ćirilica); staroslovenski jezik i recenzije staroslovenskog jezika; najstariji spomenici južnoslovenske kulture. Trnovska i Preslavska književna škola. Apokrifi. Bogumilska književnost. Tajna knjiga (odlomak).

Crnorizac Hrabar: Opismene

Prezviter Kozma: Beseda

Gligorije Camblak: Pohvalno slovo za Jeftimij

III NARODNA (USMENA) KNJIŽEVNOST (10)

Narodna (usmena) književnost: pojam, bitne odlike, osnovne teme i motivi, umetnička vrednost i značaj (sinteza).

Narodna poezija i njen značaj u životu i istoriji bugarskog naroda.

Devojačka žalba - lirska narodna pesma

Stefan Karadža - epska narodna pesma

Kraljević Marko oslobađa tri sindžira roblja - epska pesma

Indže vojvoda - narodna epska pesma

U nedelju sunce greje - narodna pesma

Daješ li, daješ, Balkandži Jovo - narodna epska pesma

Zavoleo Stojan Borjanku - narodna balada

IV NASTANAK BUGARSKE KNJIŽEVNOSTI (2)

Glavni predstavnici: Pajsije Hilendarski, Sofronije Vračanski, Petar Beran (informativno)

V LEKTIRA (10)

Elisaveta Bagrjana: Potomka

Boris Hristov: Konjče moje

Nikolaj Hajtev: Pripovetke (izbor)

Marin Mladenov: Pripovetke (izbor)

Izbor iz savremene poezije bugarske narodnosti u Jugoslaviji.

VI KNJIŽEVNOTEORIJSKI POJMOVI

Na delima koja se izučavaju u ovom razredu ponavljaju se, usvajaju i sistematizuju osnovni književnoteorijski pojmovi.

Lirsko, epsko, dramsko pesništvo.

Lirske ("ženske") i epske (junačke) pesme. Epski junak.

Epska poezija u prozi: pripovetka, novela, roman; jednostavniji oblici epske proze: mit, predanje, bajka, priča. Žitije (životopis, biografija), pohvala, slovo.

Dramska poezija (odlike, podela): tragedija, komedija, drama u užem smislu reči. Farsa. Drama i pozorište. Dramski junak.

Stih i proza: Metrika, heksametar, deseterac, cezura.

Sredstva umetničkog izražavanja

Epitet, poređenje, personifikacija, hiperbola, gradacija, antiteza, metafora, lirski paralelizam. Simbol. Humanizam, renesansa, petrarkizam, barok, klasicizam.

B. JEZIK (18)

I OPŠTI POJMOVI O JEZIKU

Jezik kao sredstvo komunikacije (osnovni pojmovi).

Osnovni pojmovi o književnom (standardnom) jeziku. Njegov nacionalni i kulturni značaj. Mesto u porodici slovenskih jezika; narečja bugarskog jezika (istočno i zapadno). Dijalekatska osnova bugarskog književnog jezika.

II FONETIKA I FONOLOGIJA
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   ...   90

Похожие:

Pravilnik o nastavnom planu I programu za gimnaziju iconPozycja planu: A. 1

Pravilnik o nastavnom planu I programu za gimnaziju iconO prodloužení akreditace studijního programu

Pravilnik o nastavnom planu I programu za gimnaziju iconFakultet prirodoslovno-matematičkih znanosti I kineziologije
«doktorski studij biofizike» biti će naknadno uvršten u ovaj dokument. Taj će Pravilnik organizirati studij za pristupnike iz Republike...

Разместите кнопку на своём сайте:
Библиотека


База данных защищена авторским правом ©lib.znate.ru 2012
обратиться к администрации
Библиотека
Главная страница